Artikel · 2026

De vrijwillige UWV-verzekering

Dertien weken, en dan is het voorbij

Wie vanuit loondienst als zelfstandige begint, heeft één keer de kans om zich zonder medische keuring te blijven verzekeren. Die kans vervalt na dertien weken — en de meeste starters weten niet dat hij bestaat.

Door het AOVkenner.nl-teamBijgewerkt op 17 augustus 202610 min leestijd

Wat de vrijwillige verzekering inhoudt

Zolang je in loondienst werkt, ben je verplicht verzekerd voor arbeidsongeschiktheid. Stap je uit dat dienstverband om voor jezelf te beginnen, dan eindigt die verzekering. Wat veel starters niet weten, is dat je hem vrijwillig kunt voortzetten: je betaalt dan zelf premie aan het UWV en blijft verzekerd volgens dezelfde systematiek.

Dit is geen alternatief dat voor iedereen beter is dan een private AOV — vaak is het dat juist niet. Maar er is één situatie waarin het onmisbaar kan zijn: als je gezondheid het afsluiten van een private polis bemoeilijkt. Het UWV keurt niet. Wie met een chronische aandoening, een rugverleden of een doorgemaakte burn-out bij een verzekeraar tegen uitsluitingen aanloopt, heeft hier één keer een deur die openstaat.

Timing is alles: de termijn loopt vanaf het einde van je verplichte verzekering, niet vanaf je inschrijving bij de KvK. Zeg je je baan op per 1 maart, dan is eind mei je uiterste moment. Regel dit vóór alle andere opstartzaken.

Wie ervoor in aanmerking komt

→Je verplichte werknemersverzekering is recent geëindigd, bijvoorbeeld door het einde van je dienstverband.
→Je gaat als zelfstandige werken of anderszins niet meer onder de verplichte verzekering vallen.
→Je dient de aanvraag in binnen dertien weken na het einde van de verplichte verzekering.
→Je woont en werkt in Nederland, of voldoet aan de specifieke regels voor werken over de grens.
→Je was daadwerkelijk verzekerd — een periode als zelfstandige daarvóór telt niet mee.

De precieze voorwaarden, premiepercentages en maximale duur staan op de website van het UWV en worden periodiek aangepast. Controleer die altijd zelf voordat je een beslissing neemt: dit artikel geeft de systematiek weer, geen actuele bedragen.

De termijn van 13 weken

Week 0

Je verplichte verzekering eindigt. Vanaf dit moment loopt de klok. Noteer deze datum letterlijk in je agenda.

Week 1–13

Je vraagt de vrijwillige verzekering aan bij het UWV. In dezelfde periode vraag je offertes op bij private verzekeraars, zodat je kunt vergelijken.

Na week 13

De mogelijkheid vervalt definitief. Er is geen coulanceregeling en geen herkansing bij een later dienstverband dat korter duurt.

Het praktische probleem is dat de eerste drie maanden van een onderneming volledig opgaan aan klanten, administratie en inrichting. Verzekeringen komen op plek zeventien van de lijst — precies daarom missen zoveel starters deze termijn. Behandel het als een opstarttaak, niet als iets voor later.

UWV of private AOV?

Kenmerk	Vrijwillige UWV-verzekering	Private AOV
Medische keuring	Nee	Ja, gezondheidsverklaring en soms keuring
Criterium	Gangbare arbeid	Beroeps, passend of gangbaar — jouw keuze
Ondergrens uitkering	35% arbeidsongeschiktheid	Meestal 25%
Hoogte uitkering	Gebaseerd op je dagloon, met maximum	Tot circa 80% van je inkomen, zelf te kiezen
Premie	Percentage van het dagloon, jaarlijks vastgesteld	Afhankelijk van beroep, leeftijd en keuzes
Wachttijd	Vast, volgens de wettelijke systematiek	Zelf te kiezen van 14 dagen tot 2 jaar
Flexibiliteit	Zeer beperkt	Groot: bedrag, wachttijd, eindleeftijd, indexatie
Aanvraagtermijn	13 weken, hard	Altijd, zolang je gezond genoeg bent

De kern van het verschil: het UWV biedt zekerheid van acceptatie, de private markt biedt betere en flexibelere dekking. Wie gezond is en een specialistisch beroep heeft, is doorgaans beter af met een AOV. Wie een medisch verleden heeft, moet dit vangnet serieus overwegen.

Voor wie het de betere keuze is

Kies (ook) het UWV als

• Je een medische voorgeschiedenis hebt die tot uitsluitingen leidt
• Je bij private verzekeraars bent afgewezen
• Je inkomen relatief laag is en de premie gunstig uitpakt
• Je twijfelt of het ondernemerschap blijvend is
• Je snel dekking nodig hebt zonder acceptatietraject

Kies een private AOV als

• Je gezond bent en normale acceptatie te verwachten is
• Je een specialistisch beroep hebt met een hoog inkomen
• Je beroepsarbeidsongeschiktheid als criterium wilt
• Je zelf wachttijd, bedrag en eindleeftijd wilt bepalen
• Je uitkering ook bij gedeeltelijke uitval moet starten

Een derde route is het broodfonds, dat je met beide kunt combineren voor de eerste periode. Zie ons artikel over AOV of broodfonds.

Zo vraag je het aan

1Bepaal de exacte einddatum van je verplichte verzekering — meestal de laatste dag van je dienstverband.
2Tel dertien weken op en zet die datum als harde deadline in je agenda.
3Raadpleeg de actuele voorwaarden, premiepercentages en maximale duur op de website van het UWV.
4Vraag tegelijkertijd offertes aan bij minimaal drie private verzekeraars, zodat je kunt vergelijken.
5Reken beide varianten door op premie én op wat je krijgt bij 40, 60 en 100 procent arbeidsongeschiktheid.
6Dien de aanvraag ruim vóór de deadline in; een incomplete aanvraag kost tijd die je niet hebt.
7Bewaar de bevestiging van het UWV bij je overige bedrijfsdocumenten.

Termijn gemist — wat nu?

De meeste mensen die dit artikel lezen, zijn te laat. Dat is vervelend maar niet rampzalig: er zijn nog steeds routes, en de belangrijkste raad is niet te blijven uitstellen.

Vraag direct private offertes aan

Elke maand die je wacht verhoogt je leeftijd en de kans dat er iets in je dossier komt te staan. Vraag bij meerdere aanbieders tegelijk aan: acceptatiebeleid verschilt sterk.

Overweeg een broodfonds als tussenoplossing

Een broodfonds keert maximaal ongeveer twee jaar uit en kent geen medische keuring. Het dekt langdurige uitval niet, maar overbrugt de eerste periode en is snel te regelen.

Combineer een lange wachttijd met een buffer

Is een volledige AOV nu te duur, kies dan een lange wachttijd zodat de premie behapbaar is en je in ieder geval het onbetaalbare risico afdekt. Verkorten kan later, mits je gezond bent.

Volg de ontwikkelingen rond de BAZ

De aangekondigde basisverzekering voor zelfstandigen wordt verplicht en kent geen medische selectie. Voor wie nu onverzekerbaar is, kan dat op termijn uitkomst bieden — maar wacht daar niet passief op.

Meer over de aankomende publieke basisverzekering lees je op onze pagina over de BAZ-verzekering.

Veelgestelde vragen over de vrijwillige UWV-verzekering

Wat is de vrijwillige UWV-verzekering voor zelfstandigen?

Een vrijwillige voortzetting van je werknemersverzekering nadat je verplichte verzekering is geëindigd, bijvoorbeeld omdat je vanuit loondienst als zelfstandige bent gestart. Je blijft dan tegen betaling van premie verzekerd voor arbeidsongeschiktheid, met een uitkering volgens de systematiek van de werknemersverzekeringen.

Hoe lang heb ik om me aan te melden?

De aanvraag moet binnen dertien weken na het einde van je verplichte verzekering bij het UWV binnen zijn. Die termijn is hard: te laat is definitief te laat. Zet de datum in je agenda op het moment dat je je dienstverband opzegt, niet op het moment dat je aan verzekeringen toekomt.

Wordt er medisch gekeurd bij de vrijwillige verzekering?

Nee, en dat is het grootste voordeel. Er is geen gezondheidsverklaring en geen keuring. Voor wie een medische voorgeschiedenis heeft die bij een private verzekeraar tot uitsluitingen of afwijzing zou leiden, is dit vaak de enige route naar volledige dekking.

Wat kost de vrijwillige verzekering?

De premie is een percentage van het verzekerde dagloon en wordt jaarlijks door het UWV vastgesteld. Voor hogere inkomens pakt dat vaak duurder uit dan een private AOV, voor lagere inkomens juist gunstiger. Reken beide varianten door met de actuele percentages op de UWV-website voordat je kiest.

Welk arbeidsongeschiktheidscriterium geldt er?

Dat van de werknemersverzekeringen: gangbare arbeid. Er wordt dus gekeken naar wat je theoretisch nog kunt verdienen met werk dat op de arbeidsmarkt voorkomt, ongeacht je opleiding of eerdere inkomen. Voor specialistische beroepen is dat aanzienlijk minder beschermend dan een private AOV met beroepscriterium.

Vanaf welk percentage keert het UWV uit?

De ondergrens ligt bij 35 procent arbeidsongeschiktheid. Kom je daaronder, dan is er geen uitkering. Een private AOV hanteert doorgaans een drempel van 25 procent, wat bij gedeeltelijke uitval een wezenlijk verschil maakt.

Kan ik beide combineren?

In sommige situaties wel, maar let op de anticumulatie: een private verzekeraar zal een UWV-uitkering doorgaans verrekenen en het totaal maximeren op een percentage van je inkomen. Dubbel verzekeren levert dan geen dubbele uitkering op, wel dubbele premie. Laat dit vooraf doorrekenen.

Hoe lang kan ik vrijwillig verzekerd blijven?

De vrijwillige verzekering kent een maximale duur, waarna de dekking eindigt. De precieze termijn en voorwaarden staan op de website van het UWV en kunnen wijzigen. Ga er niet automatisch van uit dat de dekking tot je pensioen doorloopt; controleer dit voordat je hierop je hele planning baseert.

Wat is het verschil met de aangekondigde BAZ?

De Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen wordt een verplichte publieke verzekering voor alle zelfstandigen, met een lange wachttijd en een uitkering rond het minimumloonniveau. De vrijwillige UWV-verzekering is een bestaande, optionele voortzetting van je werknemersverzekering en staat daar los van.

Ik ben de termijn kwijt — wat nu?

Dan resteert een private AOV, een broodfonds of een combinatie daarvan. Vraag direct offertes aan: elke maand wachten verhoogt zowel je leeftijd als de kans op medische bevindingen. Bij een lastige gezondheidssituatie loont het bij meerdere verzekeraars tegelijk aan te vragen.

Vergelijk beide routes

Reken door wat een private AOV je kost en zet dat naast de premie van de vrijwillige verzekering — voordat de termijn verstrijkt.

Bereken je premie AOV voor starters