← Terug naar de kennisbank

AOV keuzehulp · 2026

BAZ of private AOV: wat is de beste keuze voor jou?

De verplichte basisverzekering voor zelfstandigen (BAZ) komt er naar verwachting eind 2026 aan. Maar betekent dat je geen private AOV meer nodig hebt? Voor veel ZZP'ers is het antwoord genuanceerder dan je denkt — en de opt-out-regeling maakt het verschil.

Door het AOVkenner.nl-team ·

De korte conclusie

Verdien je rond het minimumloon en heb je lage vaste lasten? Dan kan de BAZ volstaan. Verdien je meer, heb je een hypotheek of gezin, of oefen je een fysiek beroep uit? Dan biedt een private AOV met opt-out vrijwel altijd betere bescherming: een hogere uitkering, kortere wachttijd en een gunstiger uitkeringscriterium.

Wat houdt de BAZ in?

De BAZ (Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen) is een verplichte publieke regeling. Volgens het huidige wetsvoorstel keert de BAZ 70% van je winst uit, tot een maximum van het minimumloon, na een wachttijd van 2 jaar. De premie is ongeveer 5,4% van je winst met een plafond rond €171 per maand. Lees meer op onze pagina over de BAZ-verzekering.

De belangrijkste beperking: de BAZ keert nooit meer dan het minimumloon uit. Verdien je daarboven, dan dekt de BAZ slechts een deel van je inkomensverlies.

Wat biedt een private AOV?

Een private arbeidsongeschiktheidsverzekering is flexibel: je kiest zelf je verzekerd bedrag (tot 80% van je inkomen), je wachttijd (van 14 dagen tot 2 jaar) en je uitkeringscriterium. Met het beroepsarbeidsongeschiktheid-criterium word je beoordeeld op je eigen beroep — de beste bescherming, vooral voor specialisten en fysieke beroepen.

BAZ vs private AOV: de verschillen op een rij

OnderwerpBAZ (verplicht)Private AOV
Wie biedt het aan?Verplichte overheidsregeling via UWV.Private verzekeraars (Movir, A.S.R., Klaverblad, Allianz e.a.).
Premie (indicatie)Circa 5,4% van de winst, max. ~€171/mnd.€85 - €350/mnd afhankelijk van beroep, leeftijd en wachttijd.
Uitkering70% van de winst, tot maximaal het minimumloon.Tot 80% van je inkomen — zelf te kiezen.
WachttijdVast: 2 jaar (volgens huidig wetsvoorstel).Vrij te kiezen: 14 dagen tot 2 jaar.
UitkeringscriteriumGangbare arbeid (kun je nog ánder werk doen?).Keuze: beroeps-, passende of gangbare arbeid.
Premie aftrekbaar?Ja (verplichte heffing, aftrekbaar in Box 1).Ja, volledig aftrekbaar in Box 1.

Hoe werkt de opt-out?

De opt-out is de kern van de keuze. Heb je een private AOV met minimaal gelijkwaardige dekking (ten minste 70% van je winst en een vergelijkbare uitkeringsduur), dan kun je je laten vrijstellen van de BAZ-premie. Je betaalt dan alléén je private premie, maar krijgt wel een veel ruimere dekking. Voor ondernemers met een bovengemiddeld inkomen is dit vrijwel altijd voordeliger dan de BAZ.

Rekenvoorbeeld: ZZP'er met €45.000 winst

Stel: een 38-jarige ZZP'er in beroepsklasse 1 met €45.000 winst per jaar.

ScenarioPremie/mndUitkering bij volledige AO
Alleen BAZ~€170/mndMax. minimumloon (~€1.995/mnd bruto)
Private AOV (1 jr wachttijd)~€130/mndTot 80% van winst (~€3.000/mnd bruto)
Private AOV + opt-out~€130/mnd (geen BAZ)Tot 80% van winst (~€3.000/mnd bruto)

Bedragen zijn indicatief en bedoeld ter illustratie. Bereken je eigen premie met onze AOV-calculator.

Stappenplan: zo maak je de juiste keuze

  1. 1Bereken je benodigde maandinkomen bij arbeidsongeschiktheid (vaste lasten + buffer).
  2. 2Check of het minimumloon (de BAZ-uitkering) genoeg is om die lasten te dekken.
  3. 3Is dat te weinig? Vergelijk dan private AOV-aanbieders op premie en voorwaarden.
  4. 4Sluit een private AOV af met minimaal 70% dekking, zodat je straks de opt-out kunt gebruiken.
  5. 5Overweeg een lange wachttijd + Broodfonds om de premie te drukken.

Veelgestelde vragen

Wat is de BAZ precies?

De BAZ (Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen) is een verplichte publieke arbeidsongeschiktheidsverzekering voor ZZP'ers, die naar verwachting eind 2026 ingaat. De regeling keert 70% van je winst uit tot maximaal het minimumloon, na een wachttijd van 2 jaar. De premie bedraagt ongeveer 5,4% van je winst met een maximum van circa €171 per maand.

Kan ik onder de BAZ uit met een private AOV (opt-out)?

Ja. Het wetsvoorstel voorziet in een opt-out: heb je al een private AOV met minimaal gelijkwaardige dekking (ten minste 70% van de winst en een vergelijkbare uitkeringsduur), dan kun je je laten vrijstellen van de BAZ-premie. Je betaalt dan alleen je private premie. Dit is vooral interessant als je een hoger inkomen hebt dan het minimumloon, want de BAZ keert nooit méér dan het minimumloon uit.

Is de BAZ goedkoper dan een private AOV?

Voor lage inkomens vaak wel: bij een winst rond het minimumloon betaal je relatief weinig BAZ-premie. Maar de dekking is ook beperkt — maximaal het minimumloon. Verdien je meer, dan is de BAZ-uitkering ontoereikend en biedt een private AOV (tot 80% van je werkelijke inkomen) veel meer bescherming. Reken daarom altijd met jouw eigen winst en gewenste uitkering.

Wat is beter: BAZ of een private AOV?

Dat hangt af van je inkomen en risicoprofiel. Voor ZZP'ers met een laag inkomen en weinig vaste lasten kan de BAZ volstaan. Verdien je bovengemiddeld, heb je een hypotheek of gezin, of oefen je een fysiek beroep uit, dan biedt een private AOV met opt-out doorgaans betere bescherming: hogere uitkering, kortere wachttijd en een gunstiger uitkeringscriterium (beroepsarbeidsongeschiktheid).

Wanneer gaat de BAZ in?

De verwachte ingangsdatum is eind 2026, maar de definitieve datum hangt af van de parlementaire behandeling van het wetsvoorstel. Tot die tijd ben je als ZZP'er volledig zelf verantwoordelijk voor je inkomensbescherming. Wacht je tot de BAZ ingaat, dan loop je in de tussentijd risico zonder enige dekking.

Kan ik nu al een private AOV afsluiten met het oog op de opt-out?

Ja, en dat kan verstandig zijn. Hoe jonger en gezonder je bent, hoe lager je premie voor de hele looptijd. Door nu een private AOV af te sluiten ben je direct beschermd én kun je straks gebruikmaken van de opt-out, mits je polis aan de gelijkwaardigheidseisen voldoet. Controleer wel dat je dekking minimaal 70% van je winst en een passende uitkeringsduur omvat.

Geldt de opt-out ook voor een Broodfonds?

Nee. Een Broodfonds telt niet mee als gelijkwaardige dekking voor de opt-out, omdat het geen verzekering is met een gegarandeerde, langdurige uitkering. Je hebt een echte private AOV nodig om je te laten vrijstellen van de BAZ. Een Broodfonds kun je wél combineren met een private AOV met lange wachttijd om kosten te besparen.

Volgende stap

Bereken hoeveel inkomen je minimaal nodig hebt en vergelijk daarna direct de private AOV-aanbieders.