Artikel · 2026

AOV in een VOF of maatschap

Als één vennoot uitvalt, valt er meer weg

Samenwerken verdeelt het risico niet — het vermenigvuldigt het. Bij uitval van één vennoot verdwijnt niet alleen zijn inkomen, maar ook zijn bijdrage aan de omzet die de vaste lasten van jullie allemaal draagt.

Door het AOVkenner.nl-teamBijgewerkt op 17 augustus 202611 min leestijd

Het dubbele risico van samenwerken

Twee vennoten die samen een architectenbureau runnen, delen kantoorhuur, software, personeel en verzekeringen. Die kosten lopen door als een van hen een jaar uitvalt, terwijl de omzet met ongeveer de helft daalt. De achterblijvende vennoot draait dan hetzelfde kostenniveau met de helft van de capaciteit — én ziet bovendien zijn eigen winstaandeel verdampen.

Dat is de reden waarom de AOV-discussie in een samenwerkingsverband nooit puur persoonlijk is. Jouw dekking beschermt jouw inkomen, maar de dekking van je compagnon beschermt de onderneming waar jullie allebei van leven. Onverzekerde vennoten zijn een risico voor iedereen aan tafel.

Persoonlijk risico

Je eigen winstaandeel valt weg, terwijl je privélasten doorlopen. Dit dekt je eigen AOV af.

Ondernemingsrisico

De vaste lasten van de onderneming lopen door bij lagere omzet. Dit vraagt om contractafspraken en eventueel een vervangingsdekking.

Waarom iedere vennoot een eigen polis heeft

Een AOV wordt afgesloten op basis van persoonlijke kenmerken: beroep, leeftijd, gezondheid en inkomen. Die verschillen per vennoot, dus één gezamenlijke polis is niet mogelijk. Wat wél kan, is een collectief contract waarin de individuele polissen worden ondergebracht.

Aspect	Individueel	Collectief contract
Premie	Marktconform per persoon	Vaak korting van 5 tot 10 procent
Keuzevrijheid	Volledig vrij per vennoot	Soms beperkt in wachttijd of eindleeftijd
Acceptatie	Individuele beoordeling	Individueel, soms met soepeler traject
Administratie	Ieder voor zich	Eén aanspreekpunt voor alle polissen
Bij uittreding	Polis loopt gewoon door	Korting kan vervallen bij vertrek

Let bij een collectief contract op de gevolgen van uittreding: wordt de polis dan individueel voortgezet tegen hetzelfde tarief, of vervalt de korting? Leg dat vast voordat iemand vertrekt.

Winstverdeling tijdens arbeidsongeschiktheid

Dit is het punt waar de meeste samenwerkingsverbanden op stuklopen. Vennoot A valt uit. Vennoot B werkt door, maakt langere dagen en houdt de tent draaiende. Wie krijgt aan het eind van het jaar welk deel van de winst?

Zonder regeling

Het contractuele winstaandeel loopt gewoon door. De werkende vennoot subsidieert feitelijk de zieke vennoot, ook als die daarnaast een AOV-uitkering ontvangt. Dit leidt vrijwel altijd tot spanning.

Met een afbouwregeling

Het winstaandeel blijft bijvoorbeeld drie maanden volledig, daalt daarna naar 60 procent en na een jaar naar 25 procent. De zieke vennoot vangt dat verschil op met zijn AOV-uitkering — die daarop dus moet zijn afgestemd.

Met een vaste vergoedingsregeling

De werkende vennoot krijgt een extra vergoeding voor de overgenomen taken, boven op de reguliere winstverdeling. Transparant en eenvoudig te administreren.

Belangrijk: stem de afbouwregeling en de wachttijd van je AOV op elkaar af. Loopt je winstaandeel drie maanden volledig door en heeft je AOV een wachttijd van drie maanden, dan sluit dat naadloos aan. Is je wachttijd een jaar terwijl je aandeel na drie maanden daalt, dan ontstaat er negen maanden een gat.

Wat er in je contract moet staan

Een verplichting voor elke vennoot om een AOV af te sluiten, met een minimum verzekerd bedrag.
Een jaarlijkse controle waarbij ieder zijn polisblad toont.
De afbouwregeling van het winstaandeel bij langdurige arbeidsongeschiktheid, met concrete termijnen en percentages.
Een vergoedingsregeling voor de vennoten die het werk overnemen.
Afspraken over de kosten van vervanging of waarneming: wie betaalt wat?
Een regeling voor het geval een vennoot niet verzekerbaar blijkt.
Een uittredingsregeling bij blijvende arbeidsongeschiktheid, inclusief waarderingsmethode.
Afspraken over doorbetaling van vaste lasten en investeringsverplichtingen.

Deze afspraken hoeven niet ingewikkeld te zijn, maar ze moeten wel bestaan vóórdat er iets gebeurt. Onderhandelen over een winstverdeling terwijl één van de partijen ziek thuis zit, is voor niemand een goede uitgangspositie.

Vaste lasten en vervanging

Naast het persoonlijke inkomen is er de vraag wat de onderneming zelf nodig heeft om de periode door te komen. Er zijn drie manieren om dat te regelen.

Oplossing	Wat het dekt	Aandachtspunt
Hoger verzekerd bedrag per vennoot	Persoonlijk inkomen plus het eigen aandeel in de vaste lasten	Eenvoudig te regelen, maar moet binnen de 80%-grens passen
Vervangings- of continuïteitsdekking	De kosten van een vervanger of waarnemer	Niet elke verzekeraar biedt het; let op de maximale duur
Gezamenlijke reserve	Alles wat je zelf wilt opvangen	Vraagt discipline en een concreet opbouwdoel per jaar

In de praktijk werkt een combinatie het best: een goed verzekerd bedrag per vennoot, aangevuld met een bescheiden gezamenlijke reserve voor de eerste maanden. Hoe je dat bedrag bepaalt lees je in het artikel over het verzekerd bedrag bepalen.

Als terugkeer niet lukt

Het scenario dat niemand wil bespreken: de arbeidsongeschiktheid blijkt blijvend en de vennoot komt niet terug. Zonder afspraken ontstaat dan een impasse waarin de zieke vennoot formeel nog deelneemt maar niets bijdraagt, en de anderen vastzitten.

Wat een goede uittredingsregeling regelt

→Na welke periode van onafgebroken arbeidsongeschiktheid uittreding aan de orde komt.
→Hoe het aandeel van de uittredende vennoot wordt gewaardeerd, en door wie.
→In welke termijnen de uitkoopsom wordt betaald, zodat de onderneming het kan dragen.
→Wat er gebeurt met goodwill, klantrelaties en lopende projecten.
→Of en hoe de vennoot bij herstel weer kan toetreden.
→Hoe de aansprakelijkheid voor bestaande verplichtingen wordt afgewikkeld.

Een uitkoopsom kan de onderneming zwaar belasten op precies het moment dat de omzet onder druk staat. Bespreek daarom vooraf of die verplichting gespreid wordt betaald of apart wordt verzekerd — en of de AOV-uitkering van de uittredende vennoot in de waardering wordt meegewogen.

Checklist voor vennoten

1Leg vast dat elke vennoot een AOV heeft, met een minimum verzekerd bedrag.
2Toon elkaar jaarlijks het polisblad — vertrouwen is goed, controle is de afspraak.
3Stem de wachttijd van elke polis af op de afbouwregeling in jullie contract.
4Bereken per vennoot het winstaandeel plus het eigen deel van de vaste lasten.
5Onderzoek of een vervangings- of continuïteitsdekking bij jullie verzekeraar mogelijk is.
6Neem een uittredingsregeling bij blijvende arbeidsongeschiktheid op in het contract.
7Laat het contract periodiek toetsen door je accountant of jurist bij groei of wijziging.

Veelgestelde vragen over AOV in een VOF of maatschap

Kan een VOF één AOV afsluiten voor alle vennoten?

Nee. Een AOV is een persoonlijke verzekering: elke vennoot sluit een eigen polis af op basis van zijn eigen beroep, leeftijd, gezondheid en winstaandeel. Wel kunnen jullie een collectief contract afsluiten waarbij de individuele polissen onder één overeenkomst vallen, vaak met een korting.

Wat gebeurt er met mijn winstaandeel als ik uitval?

Dat hangt volledig af van jullie vennootschapscontract. Zonder afspraak daarover blijft het winstaandeel formeel doorlopen, terwijl je collega's het werk doen — een recept voor conflict. Goede contracten bevatten daarom een afbouwregeling: het winstaandeel daalt na een bepaalde periode van arbeidsongeschiktheid.

Moet ik mijn verzekerd bedrag baseren op mijn winstaandeel?

Ja, op je persoonlijke winstaandeel uit de VOF of maatschap, plus eventuele andere inkomsten. Reken daar de vaste lasten bij op die jij privé draagt, en de kosten die de onderneming bij jouw uitval moet maken en die voor jouw rekening komen volgens het contract.

Wie betaalt de premie: de vennoot of de onderneming?

Praktisch kan de VOF de premie betalen, maar fiscaal is de AOV-premie een persoonlijke aftrekpost in box 1 van de betreffende vennoot. Betaalt de VOF, dan wordt dat bedrag in de regel verwerkt als een privéopname van die vennoot. Laat de exacte verwerking door je boekhouder bepalen.

Wat is een continuïteitsregeling of vervangingsdekking?

Een aanvullende dekking waarmee de kosten van een vervanger of de doorlopende bedrijfskosten worden verzekerd bij uitval van een vennoot. Waar een gewone AOV je persoonlijke inkomen dekt, dekt deze variant de klap die de onderneming zelf opvangt. Niet elke verzekeraar biedt het aan.

Zijn vennoten aansprakelijk voor elkaars inkomensverlies?

Niet automatisch. Wel geldt bij een VOF hoofdelijke aansprakelijkheid voor schulden van de vennootschap, dus als de omzet wegvalt maar de verplichtingen doorlopen, raakt dat alle vennoten in privé. Dat maakt de AOV van je compagnon indirect ook jouw belang.

Kunnen we elkaar verplichten een AOV af te sluiten?

Ja, dat kan contractueel worden vastgelegd, inclusief een minimum verzekerd bedrag en een verplichting het polisblad jaarlijks te tonen. Veel maatschappen in de zorg en advocatuur doen dit standaard, juist omdat het uitvallen van één maat de andere maten direct raakt.

Wat als een vennoot niet verzekerbaar blijkt?

Leg dan vooraf vast wat er in dat geval gebeurt: een hogere gezamenlijke reserve, een aangepaste winstverdeling, of een afwijkende afbouwregeling. Wachten tot iemand daadwerkelijk uitvalt is de slechtste optie, omdat er dan onder druk moet worden onderhandeld.

Hoe zit het bij een maatschap in de zorg?

Daar speelt naast het inkomen ook de patiëntenzorg en soms een waarnemingsplicht. Naast een AOV met beroepsarbeidsongeschiktheid is een waarnemersregeling gebruikelijk. Reken de kosten van waarneming mee bij het bepalen van het verzekerd bedrag, tenzij het contract die kosten collectief regelt.

Verandert er iets bij de komst van de BAZ?

De aangekondigde Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen geldt voor zelfstandig ondernemers, en vennoten in een VOF of maten in een maatschap vallen daar in beginsel onder. Volg de definitieve regeling en de opt-out-voorwaarden nauwlettend: die kunnen de afweging tussen een private AOV en de basisverzekering veranderen.

Regel het samen, niet los van elkaar

Vergelijk verzekeraars die collectieve contracten en continuïteitsdekkingen aanbieden voor samenwerkingsverbanden.

Vergelijk AOV's AOV voor DGA